भारत और दक्षिण अफ्रीका ने तरजीही व्यापार समझौते (Preferential Trade Agreement-PTA) की दिशा में महत्वपूर्ण कदम बढ़ाया है। इसके लिए वार्ता के Terms of Reference (ToR) पर पहले ही हस्ताक्षर हो चुके हैं, जिससे दोनों देशों के बीच वर्तमान में 18.01 अरब अमेरिकी डॉलर के द्विपक्षीय व्यापार में उल्लेखनीय विस्तार का मार्ग प्रशस्त हुआ है।
भारत-दक्षिण अफ्रीका बिजनेस फोरम में बोलते हुए, BRICS बिजनेस काउंसिल के सदस्य सांसद डॉ. विक्रमजीत सिंह साहनी, ने कहा कि प्रस्तावित PTA दोनों देशों के बीच व्यापार और निवेश को व्यापक बाजार पहुंच प्रदान करके तथा खनिज, विनिर्माण, कृषि, खाद्य सुरक्षा, उर्वरक, सेवाओं और कुशल मानव संसाधन जैसे क्षेत्रों में नए अवसर खोलकर बड़ा प्रोत्साहन देगा और यह समझौता भारत और दक्षिण अफ्रीका के आर्थिक संबंधों को अगले स्तर तक ले जाने वाला एक परिवर्तनकारी कदम साबित हो सकता है।
भारत में दक्षिण अफ्रीका के उच्चायुक्त महामहिम प्रो. अनिल सूकलाल ने कहा कि अफ्रीका के साथ भारत का जुड़ाव कई क्षेत्रों में लगातार बढ़ा है और अब यह व्यापार, निवेश, प्रौद्योगिकी, कौशल एवं विकास सहयोग को समाहित करने वाली एक व्यापक साझेदारी के रूप में विकसित हो चुका है। उन्होंने कहा कि प्रस्तावित PTA में भारत और दक्षिण अफ्रीका के बीच व्यापार एवं निवेश को उल्लेखनीय रूप से बढ़ाने की अपार संभावनाएं हैं, जिससे व्यवसायों के लिए नए अवसर पैदा होंगे और दोनों देशों की अर्थव्यवस्थाओं को गति मिलेगी।
डॉ. साहनी ने कहा कि भारत और दक्षिण अफ्रीका के संबंध महात्मा गांधी और नेल्सन मंडेला की साझा विरासत में निहित हैं और अब इस ऐतिहासिक संबंध को और मजबूत आर्थिक साझेदारी में बदलने की आवश्यकता है। उन्होंने आगे बताया कि भारत-दक्षिण अफ्रीका बिजनेस फोरम का आयोजन भारतीय उद्योग परिसंघ (CII) और दक्षिण अफ्रीका के Department of Trade, Industry and Competition (DTIC) द्वारा नई दिल्ली में BRICS शिखर सम्मेलन के अवसर पर किया गया।
———————————————————————————————————-
ਭਾਰਤ-ਦੱਖਣੀ ਅਫਰੀਕਾ ਤਰਜੀਹੀ ਵਪਾਰ ਸਮਝੌਤੇ ਲਈ ਰਾਹ ਪੱਧਰਾ ਕਰਨਗੇ।
ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਅਫਰੀਕਾ ਇੱਕ ਤਰਜੀਹੀ ਵਪਾਰ ਸਮਝੌਤੇ (FTA) ਲਈ ਰਾਹ ਪੱਧਰਾ ਕਰਨਗੇ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਗੱਲਬਾਤ ਲਈ ਸੰਦਰਭ ਦੀਆਂ ਸ਼ਰਤਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਹਸਤਾਖਰ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮੌਜੂਦਾ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ 18.01 ਬਿਲੀਅਨ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦੇ ਦੁਵੱਲੇ ਵਪਾਰ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਵਿਸਥਾਰ ਲਈ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਖੁੱਲ੍ਹੇਗਾ।
ਭਾਰਤ-ਦੱਖਣੀ ਅਫਰੀਕਾ ਵਪਾਰ ਫੋਰਮ ਵਿੱਚ ਬੋਲਦਿਆਂ, ਬ੍ਰਿਕਸ ਵਪਾਰ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਦੇ ਮੈਂਬਰ, ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਡਾ. ਵਿਕਰਮਜੀਤ ਸਿੰਘ ਸਾਹਨੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ PTA ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਵਪਾਰ ਅਤੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਨੂੰ ਵੱਡਾ ਹੁਲਾਰਾ ਦੇਵੇਗਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਖਣਿਜਾਂ, ਨਿਰਮਾਣ, ਖੇਤੀਬਾੜੀ, ਖੁਰਾਕ ਸੁਰੱਖਿਆ, ਖਾਦਾਂ, ਸੇਵਾਵਾਂ ਅਤੇ ਹੁਨਰਮੰਦ ਮਨੁੱਖੀ ਸ਼ਕਤੀ ਵਿੱਚ ਵਧੇਰੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਪਹੁੰਚ ਪੈਦਾ ਹੋਵੇਗੀ ਅਤੇ ਨਵੇਂ ਮੌਕੇ ਖੁੱਲ੍ਹਣਗੇ। ਡਾ ਸਾਹਨੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਇਹ ਸਮਝੌਤਾ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਅਫਰੀਕਾ ਵਿਚਕਾਰ ਆਰਥਿਕ ਭਾਈਵਾਲੀ ਨੂੰ ਅਗਲੇ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਲਿਜਾਣ ਲਈ ਇੱਕ ਪਰਿਵਰਤਨਸ਼ੀਲ ਕਦਮ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ।”
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦੇ ਹਾਈ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਪ੍ਰੋ. ਅਨਿਲ ਸੂਕਲਾਲ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦਾ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਨਾਲ ਸਬੰਧ ਕਈ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵਧਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਵਪਾਰ, ਨਿਵੇਸ਼, ਤਕਨਾਲੌਜੀ, ਹੁਨਰ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਸਹਿਯੋਗ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਦਿਆਂ ਇੱਕ ਵਿਆਪਕ ਭਾਈਵਾਲੀ ਵਿੱਚ ਵਿਕਸਤ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਪੀਟੀਏ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਵਿਚਕਾਰ ਵਪਾਰ ਅਤੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਨੂੰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਵਧਾਉਣ, ਕਾਰੋਬਾਰਾਂ ਲਈ ਨਵੇਂ ਮੌਕੇ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਦੋਵਾਂ ਅਰਥਚਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਵਧਣ-ਫੁੱਲਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਨ ਦੀਆਂ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਹਨ।
ਡਾ. ਸਾਹਨੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਵਿਚਕਾਰ ਸਬੰਧ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਅਤੇ ਨੈਲਸਨ ਮੰਡੇਲਾ ਦੀ ਸਾਂਝੀ ਵਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਜੜ੍ਹੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਸ ਇਤਿਹਾਸਕ ਬੰਧਨ ਨੂੰ ਹੁਣ ਇੱਕ ਹੋਰ ਵੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਆਰਥਿਕ ਭਾਈਵਾਲੀ ਵਿੱਚ ਬਦਲਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਭਾਰਤ-ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਵਪਾਰ ਫੋਰਮ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਿਕਸ ਸੰਮੇਲਨ ਦੇ ਮੌਕੇ ‘ਤੇ ਭਾਰਤੀ ਉਦਯੋਗ ਸੰਘ (CII) ਅਤੇ ਵਪਾਰ, ਉਦਯੋਗ ਅਤੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿਭਾਗ (DTIC), ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
Prominent Journalist Amritpal Singh
Significant Contributions to Journalism & Media
As a senior journalist and Director of Chardikala Time TV, he has played a vital role in strengthening Punjabi media at a global level.